Stephen Hawking – Trí tuệ vượt lên nghịch cảnh
Trong thế giới khoa học, hiếm ai có thể vừa nổi tiếng về học thuật, vừa truyền cảm hứng mạnh mẽ như Stephen Hawking. Mắc căn bệnh hiểm nghèo khiến toàn thân gần như bất động, ông vẫn trở thành biểu tượng của trí tuệ nhân loại, với những đóng góp quan trọng cho vũ trụ học và vật lý lý thuyết.
Tuổi trẻ và lời tuyên án tàn nhẫn
Stephen Hawking sinh năm 1942 tại Oxford, Anh – trùng ngày sinh của Galileo Galilei, như một dấu hiệu kỳ lạ. Từ nhỏ, ông đã ham học hỏi và có tư duy khác thường. Vào đại học Oxford, Hawking không nổi bật về điểm số, nhưng nổi bật về sự tò mò và khả năng suy luận xuất sắc.
Năm 21 tuổi, khi đang học cao học tại Cambridge, ông được chẩn đoán mắc bệnh xơ cứng teo cơ ALS – một căn bệnh khiến thần kinh vận động thoái hóa. Bác sĩ cho rằng ông chỉ còn sống được 2 năm. Nhưng trái với mọi dự đoán, Stephen Hawking đã sống và làm việc hơn 50 năm sau đó.
Lý thuyết về hố đen và vũ trụ học
Hawking dành cả đời để nghiên cứu bản chất của vũ trụ, không gian và thời gian. Ông đặc biệt nổi tiếng với công trình về hố đen – những vùng không gian nơi lực hấp dẫn mạnh đến mức ánh sáng cũng không thoát ra được.
Một trong những đóng góp lớn nhất của ông là khái niệm “bức xạ Hawking” – cho thấy rằng hố đen không hoàn toàn “đen”, mà có thể phát ra bức xạ lượng tử và cuối cùng bốc hơi biến mất. Phát hiện này kết nối cơ học lượng tử, thuyết tương đối và nhiệt động lực học – ba trụ cột lớn của vật lý hiện đại.
Tác giả của “Lược sử thời gian” – khoa học cho mọi người
Dù là nhà vật lý lý thuyết, Hawking không muốn khoa học bị giới hạn trong giảng đường. Năm 1988, ông xuất bản cuốn “Lược sử thời gian” (A Brief History of Time) – một tác phẩm phổ biến khoa học mà ai cũng có thể đọc, dù nội dung đề cập đến những câu hỏi vũ trụ sâu sắc nhất: Vũ trụ bắt đầu thế nào? Có biên giới không? Thời gian có thể chạy ngược?
Cuốn sách trở thành best-seller toàn cầu, được dịch ra hàng chục ngôn ngữ, và đã giúp hàng triệu người tiếp cận khoa học theo cách gần gũi và hấp dẫn.
Biểu tượng của nghị lực sống
Hawking không chỉ là nhà khoa học, mà còn là biểu tượng của tinh thần vượt lên số phận. Dù phải ngồi xe lăn, giao tiếp qua máy tổng hợp giọng nói, ông vẫn giảng dạy, viết sách, thuyết trình và xuất hiện trên truyền hình, từ các hội thảo vật lý đến… phim hoạt hình The Simpsons.
Ông từng nói: “Dù cuộc sống có khó khăn đến đâu, bạn vẫn có thể làm được điều gì đó và thành công. Miễn là bạn không từ bỏ.” Câu nói ấy đã trở thành kim chỉ nam cho rất nhiều người, không chỉ trong khoa học, mà cả trong cuộc sống.
Một cuộc đời phi thường giữa vũ trụ rộng lớn
Stephen Hawking qua đời năm 2018, để lại sau lưng không chỉ hàng chục công trình nghiên cứu, mà còn một di sản tinh thần vĩ đại. Ông khiến cả thế giới phải suy nghĩ sâu hơn về vũ trụ, về thời gian, và cả về ý nghĩa của sự tồn tại con người.
Cuộc đời ông giống như một minh chứng sống rằng: trí tuệ không bị giới hạn bởi cơ thể, và khoa học có thể vươn ra ngoài phòng thí nghiệm – đến với từng người, từng trái tim, từng giấc mơ.
Để lại một phản hồi